MIEJSCE PAMIĘCI I MUZEUM

AUSCHWITZ-BIRKENAU

BYŁY NIEMIECKI NAZISTOWSKI
OBÓZ KONCENTRACYJNY I ZAGŁADY

Romani Rose

Romani Rose. Fot. Mikołaj Grynberg
Romani Rose. Fot....

Romani Rose urodził się w 1946 r. w Heidelbergu. Jest główną postacią uczestniczącą w ruchu praw obywatelskich Sinti i Romów.

Jako członek rodziny niemieckich Sinti, która w okresie nazizmu straciła w obozach koncentracyjnych i zagłady 13 członków (w Auschwitz został zamordowany m.in. jego dziadek), Romani Rose już od lat 70 angażuje się politycznie w sprawy mniejszości o uznanie i materialne odszkodowanie za doznane krzywdy.

Do znaczących sukcesów zaliczyć można uznanie niemieckich Sinti i Romów jako narodowej mniejszości stosownie do „Umowy Ramowej o Ochronie Mniejszości Narodowych” Rady Europejskiej (Rahmenuebereinkommen zum Schutz nationaler Minderheiten).

Od 1982 r. Romani Rose pełni funkcję Przewodniczącego Centralnej Rady Niemieckich Sinti i Romów, a od 1991 r. kieruje Dokumentacyjno Kulturowym Centrum Niemieckich Sinti i Romów – znaną europejska instytucją, w której prezentowana jest pierwsza stała wystawa o zagładzie Sinti i Romów. Wraz z innymi przedstawicielami mniejszości ze Stanów Zjednoczonych, Meksyku, Argentyny, Japonii, Indii, Sri Lanki, Francji i Holandii Romani Rose jest członkiem kolegium dyrektorów Międzynarodowego Ruchu Przeciwko Dyskryminacji i Rasizmowi (Internationale Bewegung gegen Diskriminierung und Rassismus – IMAR), założonego w Tokio w 1988 roku W marcu 2006 decyzją polskiego rządu Romani Rose został powołany na członka Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej.

Romani Rose jest autorem a także wydawcą wielu książek, między innymi Buergerrechte fuer Sinti und Roma. Das Buch zum Rassismus in Deutschland (1987) oraz Den Rauch hatten wir taeglich vor Augen. Der nationalsozialistische Voelkermord an den Sinti und Roma (1999), a także wydanego w trzech językach katalogu stałej wystawy o nazistowskim ludobójstwie popełnionym na Sinti i Romach prezentowanej w Państwowym Muzeum Auschwitz-Birkenau (2003). Poza tym Romani Rose pisał liczne rozprawy oraz artykuły przeznaczone do publikacji OBWE oraz Komitetu ONZ przeciwko rasizmowi. Jest także współreżyserem filmu dokumentalnego Auf Wiedersehen im Himmel, który w 1994 roku miał premierę w telewizji ARD.

Autorem fotografii jest Mikołaj Grynberg