MIEJSCE PAMIĘCI I MUZEUM

AUSCHWITZ-BIRKENAU

BYŁY NIEMIECKI NAZISTOWSKI
OBÓZ KONCENTRACYJNY I ZAGŁADY

Aktualności

Włoskojęzyczna edycja „Bajek z Auschwitz” na turyńskim Salonie Książki

ps
19-05-2017

Podczas tegorocznego Salonu Książki w Turynie, drugich co do wielkości Targach Książki w Europie, wydawnictwo Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau zaprezentowało włoskojęzyczną edycję Bajek z Auschwitz. Publikacja przybliża niesamowitą i wzruszającą  historię powstania ilustrowanych bajek dla dzieci stworzonych przez więźniów niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady.

 

Spotkanie z Batszewą Dagan na targach w Turynie
Spotkanie z...
Spotkanie z Batszewą Dagan na targach w Turynie
Spotkanie z...

Z relacji byłych więźniów wynika, iż pomysł wykonania bajek dla dzieci pozostawionych w domach zrodził się w biurach tzw. Bauleitungu (z niem. Zarząd budowlany, odpowiedzialny za prace projektowe i konstrukcyjne na terenie obozu), gdzie pracowali również więźniowie. Prawdopodobnie w 1942 roku ktoś przyniósł do biura kolorowe książeczki dla dzieci w języku czeskim, znalezione w pobliżu magazynów mienia zagrabionego deportowanym do obozu Żydom. Świadomość faktu, że należały do dzieci zamordowanych w komorach gazowych bardzo więźniami wstrząsnęła. Przywołała pamięć o własnych dzieciach pozostawionych w domach, których – jak wierzyli – nigdy już nie zobaczą.

– Kilku więźniów postanowiło napisać i zilustrować bajki, a następnie znaleźć sposób, aby dotarły do ich rodzin. W przygotowaniu bajek uczestniczyło przynajmniej 27 więźniów. Zadania były podzielone: jedni pisali bądź tłumaczyli teksty, inni kaligrafowali i robili ilustracje, kopiowali, zszywali karty i robili okładki, jeszcze inni stali na straży, obserwując, czy nie zbliża się esesman lub niepożądany świadek zakazanego procederu, za który mogli być surowo ukarani bądź nawet zabici – powiedziała Jadwiga Pinderska-Lech, szefowa Wydawnictwa Muzeum.

Łącznie powstało przynajmniej 50 egzemplarzy bajek. Gotowe książeczki więźniowie wynosili potajemnie z biura i, korzystając z nieuwagi esesmanów, przekazywali je zaufanym robotnikom cywilnym, z którymi mieli czasami kontakt w czasie pracy. Ci z kolei, narażając często życie, dostarczali je pod wskazane adresy.

– Prezentowana na Targach Książki w Turynie publikacja La fiabe di Auschwitz to reprint sześciu egzemplarzy bajek odnalezionych po wojnie z równoległym tłumaczeniem na język włoski zawartych w nich rymowanych historyjek dla najmłodszych. O historii bajek opowiada również panelowa wystawa prezentowana na stoisku z książkami Muzeum – dodała Pinderska-Lech.

Obecności wydawnictw Muzeum w Turynie, które na Targach gości już po raz trzeci, towarzyszyło także spotkanie ze świadkiem historii. Gościem honorowym tegorocznego spotkania była Batszewa Dagan, mieszkająca od końca lat 40-stych ubiegłego wieku w Izraelu była więźniarka Auschwitz, poetka, psycholog, pedagog oraz autorka kilku bajek dla dzieci.

Muzeum Auschwitz wydało trzy jej książki: tomik poezji Błogosławiona bądź wyobraźnio – przeklęta bądź!, Gdyby gwiazdy mogły mówić oraz Czika, piesek w getcie.